DE STEM VAN JONGEREN #4: afstandsonderwijs

In 2021 zijn we bij Don Bosco gestart met de maandelijkse rubriek ‘de stem van jongeren’. Hierin laten we tiener Louis Notte aan het woord over een thema dat jongeren aangaat. Louis is leerling van Don Bosco Zwijnaarde, maar daarnaast ook voorzitter van de Vlaamse Scholierenkoepel: een organisatie van, voor en door alle scholieren in het Vlaamse middelbaar onderwijs.

Eerder hadden we het met Louis over het mentaal welzijn van jongeren (januari), pestgedrag (februari) en artistieke vakken (maart). Deze maand hebben we het over een thema waar we niet meer rond kunnen: afstandsonderwijs. Door de coronacrisis werd afstandsonderwijs een noodzakelijke verplichting, intussen begint men steeds meer de positieve aspecten van het leren op afstand te zien. Maar hoe denken de jongeren er zelf over?

"Afstandsonderwijs: sommigen krijgen rillingen als ze eraan denken, anderen zien kansen" - Louis Notte

"Door de coronacrisis moesten midden maart alle scholen verplicht sluiten. Ze werden gedwongen zichzelf opnieuw uit te vinden en moesten abrupt overschakelen naar een nieuwe methode van lesgeven: afstandsonderwijs. De term is nog maar één jaar oud, maar valt niet meer weg te denken uit ons onderwijs. Sommigen krijgen rillingen als ze er eraan denken, anderen zien kansen."

via GIPHY

"Met de Vlaamse Scholierenkoepel bevroegen we leerlingen in mei en september over wat zij van afstandsonderwijs vonden. We hoorden toen van 75% van de scholieren in de derde graad, waaronder ikzelf, dat ze begin september wel heimwee hadden naar de vrijheid van dat afstandsonderwijs. Ik wilde in september zelf bijvoorbeeld graag één dag per week afstandsonderwijs krijgen. Ik zag hier een hoop voordelen in en had de smaak van dat zelfstandig leren wel te pakken. Wat ik en veel anderen vooral de grootste troef van afstandsonderwijs vinden, is de verhoogde autonomie. Opeens kon ik zelf bepalen welke taken ik wanneer maakte. Ik kon meer tijd steken in iets dat ik niet goed kon en sneller over leerstof gaan die ik al volledig onder de knie had. Soms begon ik zelf later met mijn schoolwerk en kon ik zo wat langer slapen, om dan langer door te werken."

"De grootste troef van afstandsonderwijs? De verhoogde autonomie" - Louis Notte

"Ondertussen hebben we al zo lang halftijds afstandsonderwijs dat ik - en andere scholieren waarschijnlijk ook - een beetje verzadigd ben van afstandsonderwijs. Ik mis contact met mijn klasgenoten, de interactie in de klas, eens op uitstap gaan, ... en wil nu vooral graag terug naar school. Ook merk ik zelf dat er wel wat valkuilen zitten in afstandsonderwijs. Met de Vlaamse Scholierenkoepel schreven we op basis van gesprekken met leerlingen een advies over welke voorwaarden er zijn voor goed afstandsonderwijs volgens leerlingen. Ik kan je alvast verklappen, wat goed afstandsonderwijs dan is voor leerlingen valt zeker niet samen te vatten in één zin of op één pagina. Het verschilt vaak nog van school tot school, jaar tot jaar en zelfs leerling tot leerling."

"Wat goed afstandsonderwijs is, verschilt vaak van school tot school, jaar tot jaar en leerling tot leerling" - Louis Notte

Geen copy-paste
"Heel wat van de voorwaarden die leerlingen in het VSK-advies aanhalen, vind ik zelf ook herkenbaar. Zomaar een normale schooldag kopiëren en lesgeven zoals je het anders fysiek zou doen, heeft bijvoorbeeld duidelijk geen meerwaarde. Helemaal het omgekeerde en leerlingen volledig aan hun lot overlaten ook niet. Interactie en feedback zijn naast autonomie zeer belangrijk om afstandsonderwijs te doen slagen. Daarom is het belangrijk hier een evenwicht in te vinden, in samenspraak met de leerlingen, en hun echt ondersteunen in die zelfredzaamheid. Een competentie die jongeren zeker en vast later nog zullen nodig hebben."

"Daarnaast is het zeker ook belangrijk de taaklast in de gaten te houden. Na een dag afstandsonderwijs ben ik zelf veel meer uitgeput dan na een dag fysieke les. Heel de tijd achter een computer zitten en weinig bewegen zijn zeer vermoeiend. Daarom is het ook belangrijk de werklast in de gaten te houden. Zorg dat je opdrachten niet langer duren dan de geplande tijd ervoor en durf ook te vragen hoelang de leerlingen er mee bezig waren. Ook is het zeer belangrijk dat er tussen de leerkrachten op klasniveau afgecheckt wordt dat de werklast haalbaar blijft. Als het te zwaar en te veel wordt, haken leerlingen snel af."

via GIPHY

"Om af te sluiten mijn belangrijkste tip voor scholen rond afstandsonderwijs: betrek je leerlingen bij de uitrol ervan. Zij ervaren namelijk afstandsonderwijs en weten wat werkt en wat niet. Zij zijn de experten en kunnen een immense hulp zijn, zeker omdat veel leerkrachten niet weten hoe het is om afstandsonderwijs te volgen. Daarom is het belangrijk je leerlingen te bevragen over alles rond afstandsonderwijs en hun dichtbij te betrekken in het organiseren ervan. Het kan zeker geen kwaad als leerkracht op regelmatige tijdstippen feedback te vragen aan je leerlingen. Laat de expertise van leerlingen hierover zeker niet verloren gaan!"

via GIPHY

Hier kan je het volledige advies van de Vlaamse Scholierenkoepel lezen.

Benieuwd naar de mening van jongeren over een bepaald thema? Twijfel dan niet om je suggestie(s) te mailen naar dbmedia@donbosco.be. Op die manier kan je te weten komen hoe jongeren écht denken over bepaalde zaken.

Tim Bex • Onderwijs, • geplaatst op 12 april 2021

OPINIE